سردر باغ ملی تهران کجاست؟ تاریخچه، معماری و راهنمای بازدید

سردر باغ ملی تهران، تنها یک دروازه آجری نیست؛ بلکه راوی خاموش تاریخ معاصر ایران است. پیش از آنکه برج آزادی نماد تهران شود، این سردر باشکوه با کاشی‌کاری‌های خیره‌کننده و معماری تلفیقی‌اش، نماد اقتدار پایتخت بود. اگر عاشق پرسه در تاریخ هستید و می‌خواهید حال‌وهوای تهران قدیم را نفس بکشید، این مقاله راهنمای سفر شماست. در این مطلب از وبلاگ رهی نو، قرار است به قلب تاریخی تهران سفر کنیم، رازهای معماری میدان مشق را کشف کنیم و ببینیم چرا بازدید از این اثر ملی، واجب است.

سردر باغ ملی تهران، شاهکاری کهن از تاریخ ایران

کاشی‌کاری در این مکان تاریخی به گونه‌ای طراحی شده است که نظر هر رهگذری را به خود جلب می‌کند. قبل از احداث برج آزادی، این بنا به‌عنوان نماد شهر تهران شناخته می‌شد. اگر به تهران سفر کردید و به دنبال مکان‌های گردشگری شهر تهران هستید. به مرکز شهر سری بزنید در این منطقه اصیل و قدیمی می‌توانید تنها در یک روز اکثر مکان‌های دیدنی و تاریخی را ببینید و از آن لذت ببرید. زیرا بیشتر آثار در مرکز شهر قرار گرفته است و دسترسی آن به تمامی نقاط تهران آسان است. در ادامه مطلب قصد داریم ویژگی‌های سردر باغ ملی را با یکدیگر بررسی کنیم. این ویژگی‌ها به ما کمک می‌کند تا دید وسیع‌تری نسبت به این بنای باارزش پیدا کنیم.

سردر باغ ملی کجاست؟

اگر به خیابان امام خمینی رفته باشید به احتمال زیاد بناهای متعدد تاریخی را در آنجا دیده‌اید. اکثر کسانی که برای مسافرت کاری خود به تهران سفر می‌کنند به دلیل مسائل رفت‌وآمدی ترجیح می‌دهند در مرکز شهر محلی برای اقامت انتخاب کنند. برای مثال، هتل بزرگ فردوسی تهران یکی از گزینه‌های مناسب برای استراحت است. یکی از این جاذبه‌های بسیار زیبا در این منطقه سردر باغ ملی است.

برای رفتن به این محل با وسیله نقلیه مانند مترو باید یکی از خطوط فرهنگسرا-صادقیه و تجریش-کهریزک انتخاب کنید و در ایستگاه امام خمینی پیاده شوید و بعد از 5 الی 10 دقیقه پیاده‌روی به این مکان تاریخی می‌رسید. همچنین می‌توانید از اتوبوس‌های پایانه‌های قورخانه و فیاض بخش نیز به این مکان دسترسی داشته باشید.

تاریخچه سردر باغ ملی

داستان این بنا به زمان فتحعلی‌شاه قاجار برمی‌گردد، زمانی که این منطقه صرفاً یک منطقه نظامی برای تمرین رزمی سربازان بود و به «میدان مشق» شهرت داشت. اما اوج شکوه آن به اواخر دوره قاجار و اوایل پهلوی باز می‌گردد. این سردر باشکوه به دستور مستقیم رضاخان و توسط جعفرخان کاشانی (معمار برجسته) و با همکاری مهندسان آلمانی ساخته شد. هدف از ساخت آن، ایجاد دروازه‌ای فاخر برای ورود به میدان مشق بود. جالب است بدانید که پس از مدتی، طرح ایجاد اولین پارک عمومی تهران (به نام باغ ملی) در زمین‌های میدان مشق اجرا شد، اما این پارک دوام چندانی نداشت و جای خود را به ساختمان‌های مهمی مثل وزارت امور خارجه، موزه ایران باستان و کتابخانه ملی داد. امروز از آن «باغ ملی» تنها همین سردر باشکوه باقی مانده است.

با یکی از زیباترین بوستان های تاریخی تهران که بازدید آن برای عموم آزاد است در باغ ایرانی تهران آشنا شوید.

طراحی و معماری سردر باغ ملی

چیزی که سردر باغ ملی را متمایز می‌کند، تلفیق هنرمندانه سبک‌های معماری است. در این بنا شما هم کلاه‌فرنگی‌های روسی را می‌بینید، هم کاشی‌کاری‌های اصیل ایرانی و هم استحکام ستون‌های اروپایی.

•    سردر

اولین چیزی که در سردر باغ ملی به چشم می‌خورد، گذرگاهی بزرگ و کاشی کاری آن است. در هر دو طرف آن گذرگاه کوچک‌تری مخصوص پیاده‌روی قرار دارد. عرض سردر باغ ملی حدود 27 متر است. روی این کاشی کاری‌ها اشعار، آیه‌های قرانی، نام امامان، تصویر رضا خان، نقاشی‌هایی نظیر شیر، خورشید و پلنگ تیربار و گلوله‌های توپ طراحی شده است. بعد از انقلاب اسلامی، طرح شیر و خورشید پاک شد و به جای آن پرچم سه رنگ ایران طراحی شد.

•    درب ها

درب ها در سردر باغ ملی تهران بسیار خلاقانه و ماهرانه توسط استاد محمد علی کرمانی ساخته شده‌اند. جنس آن از چدن و وزن هرکدم از 6 درب حدود 6 تن است. طرح روی آن از روش ریخته‌گری به شکل پرنده هما طراحی شده است. این قسمت از سردر باغ ملی مهم‌ترین و جذاب‌ترین بخش از این اثر است که ابهت و بزرگی آن توجه بازدیدکنندگان را به خود جلب می‌کند. درب‌ های سردر باغ ملی عمدتا محل گذر نیروهای نظامی بوده است.

•    نمای بیرونی

در نمای بیرونی این بنای تاریخی 8 ستون به چشم می‌خورد و نمای آن از آجر و و برگ کنگر است. قاب بندی و طرح مدور ستون‌ها قدرت و ابهت خاصی به نما بخشیده است. جایگاه این ستون‌ها به گونه‌ای خاص و معماری شگفت‌انگیزی تعبیه شده است که با بازدید از آن متوجه سایه روشن و جلوه خاص آن خواهید شد. 

پیشنهاد می کنیم از صفحه هتل پارسیان آزادی نیز جهت رزرو حتما دیدن کنید.

•    اتاقک ها 

در قسمت بالای درب‌ها دو اتاق در سمت راست و چپ سردر باغ ملی قرار گرفته است که مخصوص بازرسی و نگهبانی بوده است اما بعد از آن محل استقرار اداره پست تهران و شرکت نفت ایران و انگلیس شد و پس از مدتی این قسمت تخریب گردید.

 اتاق دیگری در بالاترین قسمت سردر باغ ملی تهران به‌عنوان شیروانی، مزین به پنجره‌های هلالی است. این قسمت در زمان قدیم مخصوص بازرسی، دیده‌بانی و نقاره زنی بوده است. نقارخانه، مردم تهران را با نواختن شیپور از طلوع و غروب خورشید آگاه می‌ساختند. این قسمت از بنا به شکل کلاه فرنگی ساخته شده و طراحی آن الهام گرفته از معماری روسیه است.

اگر برای اقامت در تهران به دنبال یک هتل 5 ستاره و لوکس هستید، پیشنهاد ما هتل نور حیات تهران است.

•    نمای درونی

نقش‌های زیادی در نمای داخلی سردر باغ ملی است که تمامی آن هنر و معماری ایرانی را به رخ می‌کشد. نمونه‌های تصاویر آن برگرفته از میدان جنگ، فرشته پیروزی، سربازان قزاق و ... به چشم می‌خورد.

مکان های دیدنی اطراف سردر باغ ملی

با عبور از این سردر، شما وارد محوطه میدان مشق می‌شوید که خود موزه‌ای روباز است. پس از بازدید و عکاسی از سردر، حتماً از مکان‌های زیر که در فاصله چند قدمی هستند دیدن کنید:

• موزه ملی ایران (موزه ایران باستان): مهم‌ترین موزه باستان‌شناسی کشور.
• موزه ارتباطات (پست): دقیقاً چسبیده به سردر باغ ملی.
• موزه ملک: گنجینه‌ای از سکه، تمبر و نسخ خطی.
• موزه عبرت: زندان مخوف ساواک که تبدیل به موزه شده است.
• موزه استاد صنعتی: نمایشگاه آثار نقاشی و مجسمه‌سازی (واقع در ضلع غربی میدان امام).

پس از بازدید و عکاسی از سردر، حتماً از فروشگاه های اطراف سوغات تهران مانند صنایع دستی و یادگاری‌های سنتی و دست ساز  را نیز تهیه کنید.

 سخن آخر 

سردر باغ ملی تهران، بازمانده‌ای از دورانی است که تهران پوست‌اندازی می‌کرد تا به شهری مدرن تبدیل شود. قدم زدن در زیر طاق‌های این بنا و تماشای کاشی‌کاری‌های ظریف آن، تجربه‌ای متفاوت از پایتخت‌گردی را برایتان رقم می‌زند. ما در رهی نو تلاش کردیم تمام جزئیات لازم برای این بازدید خاطره‌انگیز را در اختیار شما قرار دهیم. اگر قصد سفر به تهران را دارید، می‌توانید برای رزرو بهترین هتل‌ های تهران با تخفیف ویژه، روی ما حساب کنید.

سوالات متداول در مورد باغ ملی تهران

باغ ملی تهران توسط چه کسی ساخته شد؟

باغ ملی به دستور رضا خان در میدان مشق یا خیابان امام خمینی کنونی ساخته شد. این باغ به دلیل ساخت ساختمان‌هایی نظیر کتابخانه ملی، وزارت امور خارجه ایران از بین رفت و فقط سر در آن باقی مانده است.

چه ویژگی‌های معماری در ساختار سردر باغ ملی مشاهده می‌شود؟

معماری سردر باغ ملی توسط جعفرخان و دیگر معماران ایرانی طراحی شده است. از جمله ویژگی‌های آن می‌توان به کاشی‌کاری‌های آیه‌های قرانی، طرح‌های گنبدی از معماری ایرانی، و طراحی خلاقانه درب‌ها اشاره کرد.

چگونه به سردر باغ ملی برویم؟

برای رفتن به سردر باغ ملی، از متروی خطوط فرهنگسرا-صادقیه یا تجریش-کهریزک استفاده کنید. در ایستگاه امام خمینی پیاده شده و پس از 5 الی 10 دقیقه پیاده‌روی به این مکان تاریخی خواهید رسید.